RfdFB krijt brief Amnesty
woansdei 14 oktober 2009Earst de brief dy’t de Ried fan de Fryske Beweging stjoerd hat en dêrnei it antwurd fan Amnesty.
Eala,
Yn jo e-post fan 9 september 2009 freegje jo minsken om jo aksje Stop discriminatie te stypjen. It sprekt hast fansels dat de Ried fan de Fryske Beweging it fan herte iens is mei de doelstelling dy’t der achter stekt. It hat ús fernuvere dat jimme net alle punten út de konseptrjochtline neame. Jimme skriuwe: “Deze richtlijn verbiedt discriminatie van Europese burgers – ongeacht hun godsdienst of levensbeschouwelijke overtuiging, handicap, leeftijd of seksuele oriëntatie”. It is ús net dúdlik werom jimme “geslacht, ras en etnische afstamming” net neame. Benammen op it lêste punt falt der yn Nederlân noch wol wat te ferbetterjen.
Hiel opfallend is dat yn de nije Europeeske rjochtline ‘Likense Behanneling’ de taal net neamd wurdt, wylst it bekend is dat krekt ek op it mêd fan de taal in protte diskriminaasje foarkomt, net allinne yn de Easteuropeeske lannen mar ek yn Nederlân.
Wat Easteuropa oanbelanget ferwize wy nei Slowakije dêr’t de nije taalwet sûnt 1 septimber it brûken fan de Hongaarske taal oan bannen leit. Immen dy’t it Hongaarsk yn it iepenbier brûkt kin in boete krije dy’t oprinne kin oant € 5.000. Hjirtroch fiele in heal miljoen Hongaren dy’t yn Slowakije wenje har diskriminearre
Wy wolle jimme dêrom oproppe om sawol by de opstellers fan de rjochtlinen as by it Nederlânske regear oan te trunen op it spesifyk neamen fan taal yn it boppesteande rychje.
Wy stjoere dit brief ek nei de europarlementariër mefr. Buitenweg en nei it regear yn Den Haach en de Twadde Keamer.
Wy binne benijd nei jimme réaksje.
Mei rju achtinge,
Dr. R.W. Valk, skriuwer fan de Ried fan de Fryske Beweging
De brief fan Amnesty.
Geachte heer Valk,
Graag wil ik hierbij ingaan op uw brief van 16 september 2009. Uw brief is opgesteld in het Fries. Die taal beheers ik – anders dan mijn voornaam wellicht doet vermoeden – niet. Ik hoop dat onderstaande voldoende ingaat op de twee belangrijkste elementen in uw brief. Verder hoop ik op begrip voor het feit dat ik uw brief beantwoord in het Nederlands.
U vraagt waarom de concept EU antidiscriminatie richtlijn waarvoor wij op dit moment actievoeren, zich niet ook uitstrekt tot de gronden geslacht en etniciteit. Deze laatste gronden zijn al (veel) beter beschermd middels verschillende EU richtlijnen (wetten). De concept richtlijn waarover nu besloten moet worden, kun je eigenlijk zien als ‘reparatiewetgeving’. Discriminatie op grond van seksuele oriëntatie, religie, handicap en leeftijd is nu alleen nog maar verboden op het terrein van arbeid. Deze nieuwe richtlijn verbiedt ook discriminatie op alle andere maatschappelijke terreinen zoals goederen en diensten en sociale bescherming. Waarmee de bescherming gelijk wordt getrokken met die op de grond van geslacht en etniciteit. Veel meer informatie hierover vindt u hier: http://www.e-quality.nl/e-quality/pagina.asp?pagkey=102787
In uw brief vraagt u ook meer én expliciete aandacht voor discriminatie op grond van taal. EU-wetgeving verbiedt niet direct discriminatie op grond van taal; taal op zich is dus geen erkende discriminatiegrond. Nu biedt EU antidiscriminatiewetgeving wel goede bescherming tegen zogenaamde indirecte discriminatie. Als er een taaleis zoals ‘accentloos Nederlands’ wordt geformuleerd, lijkt dat een neutrale bepaling, maar leidt deze vaak tot uitsluiting. Als een dergelijk vereiste niet objectief en in alle redelijkheid te rechtvaardigen is, dan wordt dit aangemerkt als discriminatie op grond van afkomst en is dus verboden.
Overigens wordt ‘taal’ wel expliciet genoemd als discriminatiegrond in Protocol 12 (zelfstandig discriminatieverbod) bij het Europees Verdrag van de Rechten van de Mens (EVRM). Artikel 1. luidt: ‘The enjoyment of any right set forth by law shall be secured without discrimination on any ground such as sex, race, colour, language, religion, political or other opinion, national or social origin, association with a national minority, property, birth or other status.’
Ook het VN Mensenrechten-comité heeft gesteld dat discriminatie moet worden begrepen als: ‘alle onderscheid, uitsluiting, beperking of voorkeur gebaseerd op enige grond als huidskleur, geslacht, taal, religie, politieke of andere mening, nationale of maatschappelijke afkomst, eigendom, geboorte, of andere status, en die de bedoeling of het gevolg heeft erkenning, beschikking of gebruik van alle rechten en vrijheden door alle mensen, in gelijke mate te benadelen of teniet te doen.’ (Algemeen Commentaar 18, paragraaf 7)
Mogelijk dat de nieuwe taalwet in Slowakije waar u naar verwijst in uw brief, vooral effectief kan worden bestreden via de route van het EVRM (i.p.v. EU antidiscriminatiewetgeving). Er is een Europees netwerk van juridische experts inzake antidiscriminatie. Wellicht kan u in publicaties van dit netwerk meer te weten komen over de bestrijding tegen discriminatie op grond van taal: http://www.migpolgroup.com/projects_detail.php?id=19
Met vriendelijke groet,
Gerbrig Klos
Senior Policy Officer
Amnesty International Netherlands
Boarne: www.fryskebeweging.nl
Ek sjen:
en de eerste twee afleveringen...
